U danasnjem članku donosimo informacije o slučaju iz ruske Irkutske oblasti koji je privukao pažnju nakon smrti 28-godišnje Darije Šipilove, zaposlene u istraživačkom institutu za borbu protiv kuge.
Prema navodima lokalnih medija, nekoliko dana prije hospitalizacije navodno je došlo do incidenta s epruvetom koja je sadržavala patogen plućne kuge. Ipak, ruske zdravstvene vlasti nisu potvrdile da je Šipilova bila zaražena kugom, dok su nakon njene smrti uvedene mjere predostrožnosti i medicinski nadzor nad ljudima koji su bili u kontaktu s njom.Slučaj je dodatno dobio na značaju nakon što su američke institucije potvrdile da prate razvoj situacije. Neimenovani zvaničnik administracije američkog predsjednika izjavio je da je administracija upoznata sa slučajem i da procjenjuje dostupne informacije, dok je State Department naveo da sarađuje sa američkim Centrima za kontrolu i prevenciju bolesti i drugim institucijama.
Istovremeno, iz Rusije dolaze poruke da dijagnoza plućne kuge kod preminule žene nije potvrđena. Ruska agencija za javno zdravlje saopštila je da je Šipilova imala pneumoniju nepoznate etiologije, odnosno upalu pluća čiji uzrok nije utvrđen, te da dodatnim testiranjem nisu pronađeni mikroorganizmi povezani s njenim radom.
Šta je za sada potvrđeno
Darija Šipilova je hospitalizovana sa simptomima teške upale pluća i potom preminula. Nakon njene smrti uvedene su mjere predostrožnosti, ali ruske zdravstvene službe nisu potvrdile da je uzrok bolesti bila kuga.
Navodi o polomljenoj epruveti prethodili su hospitalizaciji
Prema informacijama koje su prenijeli lokalni mediji, Šipilova je 25. septembra navodno polomila epruvetu sa patogenom plućne kuge u istraživačkoj ustanovi u kojoj je radila. Četiri dana kasnije, 29. septembra, primljena je u bolnicu zbog simptoma teške upale pluća.
Preminula je tokom noći između 1. i 2. oktobra. Upravo vremenski slijed između navodnog incidenta na poslu, razvoja ozbiljnih respiratornih simptoma i njene smrti doveo je do sumnji da je mogla biti izložena bakteriji koja izaziva plućnu kugu.
Ipak, ta povezanost zasad ostaje na nivou sumnje i medijskih navoda. Ruske zdravstvene vlasti nisu potvrdile da je kod Šipilove pronađen uzročnik kuge. U službenom objašnjenju navedena je „pneumonija nepoznate etiologije“, uz tvrdnju da daljim analizama nisu pronađeni mikroorganizmi povezani s njenim profesionalnim radom.
Ruska agencija za javno zdravlje također je saopštila da epidemiološka situacija u regionu ostaje stabilna. To je važan detalj jer su se nakon smrti mlade radnice pojavile tvrdnje o mogućem širenju infekcije i uvođenju širih mjera.
Blizu 200 ljudi nalazi se pod medicinskim nadzorom
Nakon Šipilovine smrti ruske vlasti uvele su karantin u nekoliko medicinskih ustanova u regionu, a gotovo 200 ljudi koji su bili u kontaktu s njom stavljeno je pod medicinski nadzor.
Guverner Irkutske oblasti Igor Kobzev izjavio je da osobe koje se nalaze pod nadzorom ne pokazuju znakove bolesti i da su njihovi testovi negativni. Takve mjere predstavljaju pokušaj da se eventualna infekcija otkrije što ranije ako se pojave simptomi kod nekoga od kontakata.
List „Moskov tajms“ ranije je prenio da su mogući pacijenti smješteni u dvije bolnice, dok je 12 osoba poslano na posmatranje u Institut za borbu protiv kuge. Prema tim navodima, kod pojedinaca su se pojavili simptomi, ali infekcija kugom nije bila potvrđena.
„Pažljivo pratimo situaciju zajedno s CDC i drugim partnerskim institucijama. Mnogi detalji još nisu potvrđeni. Podstičemo ruske vlasti da brzo i otvoreno objave tačne informacije.“
— Portparol američkog State Departmenta
Američki State Department potvrdio je da prati slučaj upravo zbog mogućnosti da je uzrok smrti bila plućna kuga. Američke institucije pritom naglašavaju da brojni detalji još nisu potvrđeni, zbog čega se dostupne informacije i dalje provjeravaju.
Plućna kuga može se prenositi među ljudima
Kuga je bakterijska bolest koju izaziva bakterija Yersinia pestis. Prema podacima američkog CDC-a, bolest može biti ozbiljna, ali se liječi antibioticima ako terapija započne na vrijeme.
Postoje tri glavna oblika kuge, a plućna ili pneumonična kuga razlikuje se po tome što može prelaziti s osobe na osobu putem respiratornih čestica. Druge vrste češće se povezuju sa zaraženim buvama, životinjama ili kontaktom sa zaraženim tkivom.
Upravo mogućnost prenosa plućne kuge među ljudima objašnjava zašto je nakon smrti zaposlene uveden nadzor nad većim brojem kontakata i zašto slučaj prate institucije i izvan Rusije.
Važno razdvojiti sumnju od potvrđene dijagnoze
Medijski navodi povezuju Šipilovinu smrt s mogućom plućnom kugom, ali zdravstvene vlasti tu dijagnozu nisu potvrdile. Službeno je navedena pneumonija nepoznatog uzroka, dok se kontakti prate iz predostrožnosti.
Posljednji zabilježeni slučaj kuge u Rusiji, prema navodima iz izvora, dogodio se 2016. godine na području Altaja. Prirodna žarišta bolesti i dalje postoje u dijelovima Azije, uključujući Mongoliju, gdje su tokom 2023. godine evidentirana brojna takva područja u više regiona, uključujući i krajeve uz rusku granicu.
Bivši šef ruske službe Rospotrebnadzor Genadij Oniščenko izjavio je da infekcija u Irkutskoj oblasti najvjerovatnije nije kuga. Dodao je da, čak i ako se bolest potvrdi, prema njegovoj procjeni ne bi trebalo doći do njenog širenja, a hladnije vrijeme naveo je kao faktor koji bi mogao ograničiti prenos.
U ovom trenutku najvažnija činjenica ostaje da sumnja na plućnu kugu nije isto što i potvrđena epidemija. Postoje mjere karantina i medicinskog nadzora, ali osobe pod nadzorom prema riječima regionalnih vlasti zasad nemaju znakove bolesti i njihovi testovi su negativni.
Dalji razvoj situacije zavisiće od rezultata testiranja i informacija koje budu objavljivale nadležne zdravstvene institucije. Do tada se slučaj Darije Šipilove vodi kao ozbiljna zdravstvena istraga u kojoj uzrok njene teške pneumonije i smrti još nije definitivno povezan s kugom.
